رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در افغانستان: نگاه تمدنی امام شهید(ره) به افغانستان، افق تازهای در روابط فرهنگی دو ملت گشود
رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در افغانستان: نگاه تمدنی امام شهید(ره) به افغانستان، افق تازهای در روابط فرهنگی دو ملت گشود
کابل – دکتر سید روحالله حسینی، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در افغانستان، در گفتوگویی تفصیلی با تلویزیون سحر افغانستان، با تبیین ابعاد شخصیتی، علمی و تمدنی امام شهید(ره)، نگاه راهبردی ایشان به افغانستان را عامل مهمی در تعمیق مناسبات فرهنگی و تمدنی دو ملت دانست و بر جایگاه زبان فارسی، توسعه همکاریهای علمی، نقش مردم افغانستان در همدلی با ملت ایران و برنامههای فرهنگی رایزنی در ایام شهادت و تشییع امام شهید(ره) تأکید کرد.
دکتر حسینی در آغاز این گفتوگو، امام شهید(ره) را شخصیتی جامع، تمدنساز و آیندهنگر توصیف کرد و گفت: «ابعاد وجودی امام شهید(ره) تنها به عرصه سیاست محدود نبود؛ ایشان در حوزههای فرهنگ، ادب، هنر، تعلیم و تربیت، اقتصاد، مسائل اجتماعی و تمدنی صاحب اندیشهای ژرف و راهبردی بودند و هر دیدار با ایشان، دریچهای تازه به شخصیت علمی، معنوی و فرهنگی ایشان میگشود.»
وی با اشاره به نگاه ویژه امام شهید(ره) به افغانستان افزود: «از منظر ایشان، افغانستان صرفاً یک همسایه یا کشوری مسلمان نبود، بلکه یکی از ارکان مهم حوزه تمدنی ایران فرهنگی و وارث بخش مهمی از میراث درخشان تمدن اسلامی به شمار میرفت. ایشان همواره از مردم افغانستان بهعنوان ملتی اصیل، فرهنگدوست، فرهیخته و برخوردار از ظرفیتهای بزرگ انسانی و تمدنی یاد میکردند.»
رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در افغانستان تأکید کرد: «امام شهید(ره) نسبت به سرنوشت مردم افغانستان حساسیتی ویژه داشتند؛ در روزهای سخت و تلخ، اندوه مردم این سرزمین را اندوه خود میدانستند و از پیشرفت، آرامش و عزت افغانستان خرسند میشدند. تأکید مستمر ایشان بر استقلال، امنیت و مصون ماندن افغانستان از مداخلات بیگانگان، نشاندهنده عمق این نگاه راهبردی بود.»
وی، انس عمیق امام شهید(ره) با زبان و ادبیات فارسی را از برجستهترین جلوههای شخصیت فرهنگی ایشان دانست و اظهار داشت: «در محافل شعر، ایشان با حافظهای کمنظیر، اشعار بسیاری از شاعران افغانستان را از حفظ قرائت میکردند و با ذکر نام آنان، جایگاه ادبی افغانستان را ارج مینهادند. این رفتار، بیانگر احترام عمیق ایشان به فرهنگ و ادب این سرزمین بود.»
دکتر حسینی همچنین از استقبال ویژه امام شهید(ره) از شاعران افغانستانی یاد کرد و گفت: «هرگاه شاعری خود را اهل افغانستان معرفی میکرد، ایشان با توجهی مضاعف به شعر او گوش میسپردند و این رفتار، پیوند عاطفی و فرهنگی عمیق ایشان با جامعه ادبی افغانستان را آشکار میساخت.»
وی با اشاره به انتشار کتاب «معشوق شهادت» گفت: «پس از شهادت امام شهید(ره)، شاعران افغانستان با سرودن صدها قطعه شعر، ارادت خود را به ایشان ابراز کردند. رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران این آثار را در قالب کتاب معشوق شهادت منتشر کرد که با استقبال گسترده جامعه فرهنگی افغانستان روبهرو شد. همچنین انتشار جلد دوم این اثر و برگزاری نشستهای رونمایی و نقد آن در افغانستان و جمهوری اسلامی ایران در دستور کار قرار دارد.»
رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، زبان فارسی را مهمترین سرمایه مشترک فرهنگی ایران و افغانستان دانست و اظهار داشت: «امام شهید(ره)، زبان فارسی را صرفاً ابزار ارتباط نمیدانستند، بلکه آن را ستون هویت تمدنی و حلقه اتصال ملتهای فارسیزبان تلقی میکردند. بیتردید، تقویت این زبان مشترک، به تحکیم پیوندهای تاریخی، فرهنگی و علمی دو ملت خواهد انجامید.»
وی در ادامه، توجه امام شهید(ره) به علم و آموزش را از مهمترین محورهای اندیشه ایشان برشمرد و افزود: «باور ایشان این بود که پیشرفت ملتها در گرو سرمایهگذاری بر دانش و تربیت نیروی انسانی است. دستور تاریخی ایشان مبنی بر محروم نماندن هیچ کودک افغانستانی از تحصیل در جمهوری اسلامی ایران، نمونهای روشن از این رویکرد انسانی و تمدنی است.»
دکتر حسینی همچنین با اشاره به حضور گسترده دانشجویان افغانستانی در دانشگاههای ایران اظهار داشت: «هزاران دانشآموخته افغانستانی که امروز در عرصههای مختلف علمی و تخصصی فعالیت میکنند، سرمایهای ارزشمند برای آینده افغانستان و نمادی از عمق همکاریهای علمی دو کشور هستند.»
وی در بخش دیگری از این گفتوگو، به واکنش مردم افغانستان در روزهای جنگ اخیر علیه ایران و پس از شهادت امام شهید(ره) اشاره کرد و گفت: «ملت افغانستان، فارغ از قومیت، مذهب و زبان، همدلی کمنظیری با ملت ایران از خود نشان دادند. برگزاری مراسم دعا، فاتحه، محافل قرآنی و آیینهای بزرگداشت در شهرهای مختلف افغانستان، جلوهای روشن از این پیوند عمیق عاطفی و فرهنگی بود.»
رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران افزود: «حضور پرشور مشتاقان افغانستانی در مراسم تشییع امام شهید(ره) و ابراز احساسات گسترده مردم این کشور، برگ زرین دیگری بر تاریخ روابط دو ملت افزود و سرمایهای ماندگار برای آینده مناسبات فرهنگی ایران و افغانستان به شمار میرود.»
وی درباره برنامههای رایزنی فرهنگی در این ایام نیز اظهار داشت: «با توجه به محدودیت امکان حضور همه علاقهمندان افغانستانی در مراسم تشییع، رایزنی فرهنگی با برگزاری دهها برنامه فرهنگی، ادبی، قرآنی، هنری و نشستهای علمی، زمینه مشارکت معنوی مردم افغانستان را فراهم ساخت؛ برنامههایی که با استقبال گسترده فرهیختگان، استادان دانشگاه، شاعران، هنرمندان و اقشار مختلف مردم همراه شد.»
دکتر حسینی در پایان، با تأکید بر ظرفیتهای کمنظیر فرهنگی افغانستان گفت: «افغانستان از پشتوانهای غنی در حوزه فرهنگ، علم، ادب و تمدن برخوردار است و توسعه همکاریهای فرهنگی، دانشگاهی، رسانهای و گردشگری فرهنگی میتواند شناخت متقابل دو ملت را تعمیق بخشیده و روابط ایران و افغانستان را بر پایه میراث مشترک تمدنی، بیش از پیش استحکام بخشد.»
